Κριτική

Κριτική (part 2)

Ιανουαρίου 6, 2011 από zedblue

Όλοι έχουμε νιώσει «υπόλογοι» σε κάποιον για τις επιλογές μας. Πολλές φορές η άσχημη κριτική κάποιου μπορεί να μην φεύγει από το μυαλό μας για καιρό. Κανένας δεν μπορεί να μας μειώσει ή να μας κριτικάρει και αυτό να μας ενοχλήσει χωρίς εμείς να το επιτρέψουμε. Γιατί μόνο αν εκθέσεις την αχίλλειο πτέρνα σου μπορεί ο άλλος να την πληγώσει. Δηλαδή κατά βάση η κριτική των άλλων που φοβόμαστε και μας κάνει να νιώθουμε άσχημα είναι στην ουσία η κριτική που κάνουμε εμείς στον εαυτό μας. Η δικιά μας αμφιβολία και έλλειψη αυτοπεποίθησης είναι η αχίλλειος πτέρνα μας. Οι περισσότεροι δεν μπορούμε να κρύψουμε τα πράγματα που μας κάνουν ευάλωτους, τα μειονεκτήματα μας.

Στην ουσία δηλαδή η κριτική των άλλων δεν είναι παρά η κριτική που κάνουμε εμείς οι ίδιοι στον εαυτό μας, εκφρασμένη από έναν άλλον φορέα που αποκτά κύρος από το γεγονός και μόνο που ανακάλυψε το ευαίσθητο σημείο μας. Και μάλιστα κριτήριο επιλογής αυτού του “φορέα-κριτή” είναι η προσωπική μας άποψη ότι υπερέχει σε αυτό (στο οποίο μας κρίνει) από εμάς. Άρα ή πρέπει να μάθουμε να πιστεύουμε περισσότερο στον εαυτό μας ή να μάθουμε να κρύβουμε καλύτερα τις ανασφάλειες μας ή να εμπλακούμε σε μία ατέρμονη μάχη με τον εαυτό μας προσπαθώντας να εξαλείψουμε κάθε πηγή άσχημης κριτικής, με μηδαμινές πιθανότητες επιτυχίας, γιατί πάντα κάτι καινούργιο θα υπάρχει.

Κανένας δεν πρέπει να είναι τέλειος, απλά ο εαυτός του. Είναι άλλο πράγμα να διορθώνουμε τα ελαττώματα μας και άλλο να αμφισβητούμε τον εαυτό μας.

Αυτό είναι ένα μάθημα που πρέπει να βάλεις καλά στο μυαλό σου.

Είναι επίσης σημαντικό να αντιληφθείς ότι οι πράξεις σου δεν καθορίζουν πάντα το ποιος είσαι. Υπάρχει κι η έννοια της άγνοιας.
Για παράδειγμα, έστω ότι κάποιος πληγώνει πολύ έναν άλλον άνθρωπο με την στάση του. Ακόμη και σκόπιμα αν το έκανε, αυτό τι σημαίνει; Αυτομάτως γίνεται κακός και ανάξιος ενδιαφέροντος;
Δε θα μπορούσε να ήταν μια αντίδραση που βγήκε αυθόρμητα; Σημαίνει ότι πάντα θα αντιδρά έτσι; Αν του βγήκε από λάθος και το κατανοήσει, το πιθανότερο είναι να φροντίσει να το ελέγξει ώστε την επόμενη φορά να το αποφύγει. Εφόσον του δωθεί η ευκαιρία για επόμενη φορά. Αν συνεχίσει και το επαναλαμβάνει, τότε προφανώς και μπορείς να συμπεράνεις ότι υπάρχει πρόβλημα. Δεν μπορείς να χαρακτηρίσεις όμως έναν άλλον βασιζόμενος σε μεμονωμένες του πράξεις.

Γίνεται να σταματήσεις την κριτική; Όχι, γιατί είναι στοιχείο της κοινωνικής μας ταυτότητας, συνήθεια, βίωμα. Ούτε θα ωφελούσε να γίνεις ουδέτερος, να μην αξιολογήσεις και να μην κρίνεις τίποτα.
Κι ακόμη, γιατί η κριτική, όταν γίνεται με ειλικρίνεια, ενδιαφέρον και φροντίδα για τον άλλον, είναι ένα πολύ σημαντικό εργαλείο για να κάνεις καλύτερες τις σχέσεις σου, ιδιαίτερα αυτές με τους πολύ δικούς σου ανθρώπους. Για να συμβεί όμως αυτό, πρέπει η κριτική σου να γίνει ακουστή και δεκτή από τον άλλον.

Οι προσωπικές σχέσεις δεν είναι δικαστήριο όπου ο ένας κρίνεται και ο άλλος καταδικάζει, αλλά συμμαχία με στόχο το καλό της σχέσης. Αν δεν υποχωρήσεις σε μια προσπάθεια να συζητήσεις, θα οδηγηθείς στις αλληλοκατηγορίες. Η κριτική βρίσκει καλό έδαφος όταν αισθάνεσαι ότι σε αγαπούν, σε σέβονται και σε αποδέχονται, διαφορετικά εκλαμβάνεται ως απειλή και απορρίπτεται κατευθείαν.

Όταν κάποιος απορρίπτει με άκαμπτο και απόλυτο τρόπο κάποια χαρακτηριστικά σου, ιδίως δε όταν αποτελεί αξιόλογο πρόσωπο για σένα, σε πληγώνει, σε προσβάλλει, σου προκαλεί θυμό και -το κυριότερο- δεν αφήνει καμία πόρτα ανοιχτή για προσέγγιση και ανταλλαγή απόψεων. Δημιουργεί πόλωση. Με τα ανάλογα αποτελέσματα…

Δεν μπορείς να το αναλύσεις πιο ήρεμα και κατανοητά. Αλλά προσπαθείς. Τουλάχιστον, ας κερδίσει κάτι από όλη αυτή την ιστορία.

Αναρτήθηκε στις Σκέψεις | Με ετικέτα κριτική, άγνοια