Το αρχαίο ελληνικό λιοντάρι από το λιμάνι του Πειραιά στολίζει τώρα το οπλοστάσιο της Βενετίας-Ancient Greek Lion from Port of Piraeus Now Adorns Venice’s Arsenal
Ancient Greek Lion from Port of Piraeus Now Adorns Venice’s Arsenal
Το αρχαίο ελληνικό λιοντάρι από το λιμάνι του Πειραιά στολίζει τώρα το οπλοστάσιο της Βενετίας
Το αρχαίο ελληνικό λιοντάρι στο οπλοστάσιο της Βενετίας. Πίστωση: Didier Descouens / Wikimedia Commons / CC-BY-SA-4.0
Η ιστορία του Αρχαίου Ελληνικού Λιονταριού του Πειραιά, η οποία βρίσκεται τώρα στη Βενετία, είναι μία από τις πολλές που αποτελούν μέρος της μακράς ιστορίας των αρχαίων γλυπτών αριστουργημάτων της Ελλάδας – και της επακόλουθης λεηλασίας τους, πράγμα που σήμαινε ότι πολλά από αυτά είναι τώρα διάσπαρτα σε μουσεία και ιστορικά ιστότοπους σε όλο τον κόσμο.
Το επιβλητικό λιοντάρι, που πιστεύεται ότι ήταν γλυπτό γύρω στο 360 π.Χ., ήταν το ορόσημο του αρχαίου ελληνικού λιμανιού του Πειραιά, το οποίο στάθηκε υπερήφανο στη θέση του στην είσοδο του λιμανιού μέχρι το 1687 – όταν λεηλατήθηκε από τον ενετικό ναυτικό διοικητή Francesco Morosini .
Αυτή τη στιγμή εκτίθεται στο Βενετσιάνικο Άρσεναλ, ως σύμβολο του προστάτη αγίου της Βενετίας, του Αγίου Μάρκου.
Αρχαίο ελληνικό λιμάνι Πειραιάς με το ψευδώνυμο «Λιμάνι του Λιονταριού» λόγω του αγάλματος
Το λιμάνι του Πειραιά υπήρξε το λιμάνι της Αθήνας από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα. Το περήφανο λιοντάρι του ήταν ένα διάσημο ορόσημο που έκανε τους Ιταλούς να ονομάσουν τον Πειραιά «Πόρτο Λεόνε» (Lion Port), αφήνοντας την πραγματική του θέση.
Στην πραγματικότητα, η πρώτη αναφορά του λιμανιού ως Πόρτο Λεόνε γίνεται σε έναν ναυτικό χάρτη που συνέταξε ο Γενουάτης Pietro Visconti το 1318.
Κατασκευασμένο από λευκό μάρμαρο, το λιοντάρι έχει επιβλητικό ύψος 3 μέτρα. Βρίσκεται σε καθιστή θέση και ο κοίλος λαιμός του και τα σημάδια ενός σωλήνα που λείπει από την πλάτη του δείχνουν ότι ήταν πιθανότατα μέρος ενός σιντριβανιού, όπως περιγράφεται από τους Βενετούς σχετικά με το νερό που ρέει από το στόμα του σε μια δεξαμενή στα πόδια του υποδηλώνει.
Οι ταξιδιώτες και οι ναυτικοί κατά τη διάρκεια των αιώνων έχουν δημιουργήσει αρκετούς θρύλους για το λιοντάρι. Ένα από αυτά λέει ότι μια έγκυος τουρκική γυναίκα κοίταξε το άγαλμα και στη συνέχεια γέννησε ένα τέρας με το πρόσωπο ενός λιονταριού, με τα αυτιά του κουνελιού και τα ανθρώπινα πόδια, που φώναζαν σαν σκύλος.
Εκείνη την εποχή, λέγεται ότι οι τουρκικές αρχές διέταξαν τη δολοφονία του νεογέννητου και δεν επέτρεψαν την ταφή του μωρού, στέλνοντάς το στη Γαλλία για μελέτη.
Παρόμοιοι θρύλοι κυκλοφόρησαν σε ολόκληρο τον Μεσαίωνα, προκαλώντας δέος στους ναυτικούς της εποχής.
Το Λιοντάρι του Πειραιά μεταφέρθηκε στη Βενετία το 1687
Το λιοντάρι παραμορφώθηκε τον 11ο αιώνα από Σουηδούς, οι οποίοι ήταν μισθοφόροι στην υπηρεσία του Βυζαντινού αυτοκράτορα. Οι Σουηδοί χαράζουν γκράφιτι στο λιοντάρι, με τη μορφή ρούνων, τα οποία αναγνωρίστηκαν πολλά χρόνια αργότερα από τον Σουηδό διπλωμάτη Johan David Akerblad, στα τέλη του δέκατου όγδοου αιώνα.
Οι επιγραφές έχουν διαβρωθεί από τον καιρό και τη ρύπανση στη Βενετία, καθιστώντας τώρα πολλούς από τους μεμονωμένους ρούνους σχεδόν δυσανάγνωστους. Οι μεταφραστές που προσπάθησαν να ανακατασκευάσουν μερικούς από τους ρούνους, συμπληρώνοντας τα κενά για να καθορίσουν ποιες λέξεις αντιπροσώπευαν, κατέληξαν σε ασαφή αποτελέσματα.
Κατά τη διάρκεια του πολέμου των Βενετών εναντίον της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας το 1687, οι Ενετοί κατέλαβαν την Αθήνα και τα πυροβόλα του Μοροζίνι πυροβολήθηκαν στον Παρθενώνα, προκαλώντας ζημιές. Στη συνέχεια, οι βενετσιάνικες δυνάμεις λεηλάτησαν την πόλη και πήραν το διάσημο άγαλμα του λιονταριού πίσω στη Βενετία ως λεία.
Σήμερα, ένα αντίγραφο του λιονταριού βλέπει σαν έναν τρομακτικό φύλακα σε όλα τα εισερχόμενα πλοία στο λιμάνι, ενώ άλλα αντίγραφα εκτίθενται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Πειραιά και, αρκετά ενδιαφέρον, στο Σουηδικό Μουσείο Εθνικών Αρχαιοτήτων στη Στοκχόλμη.
Σχολιάστε